Các giai đoạn phát triển tâm lý bé căn cứ vào những thay đổi cơ bản trong điều kiện sống, hoạt động, cấu trúc tâm lý và sự trưởng thành cơ thể của bé mà người ta chia ra một số thời kỳ chủ yếu trong sự phát triển tâm lý bé.
Giai đoạn phát triển tâm lý bé trước và sau khi sinh:
- Trong thời kì mang thai, bà mẹ tránh lo âu, thất vọng. Như thế bé ra đời mới khỏe mạnh, tâm lý bé sẽ không bị rối loạn. Nếu trong thời kỳ mang thai, người mẹ thường buồn bã, lo âu. Đứa bé sinh ra sẽ gặp phải những vấn đề tâm lý như quá hiếu động, thụ động hoặc nặng hơn có thể dẫn đến tự kỉ khá cao.
-Sau khi ra đời, các giác quan của trẻ phát triển. Cùng với hệ thần kinh, bé có thêm cơ quan khứu giác. Vì thế khi gặp mùi không thích, bé sẽ quay mặt đi. Khi ra đời, bé bị tách khỏi mẹ. Về mặt sinh học, đây là cú sốc tâm lý bé đầu tiên. Vì thế thời gian gần gũi của mẹ với bé sơ sinh là rất quang trọng, ít nhất là từ 4-6 tháng đầu đời.
Giai đoạn phát triển tâm lý bé tuổi ấu nhi (1-3 tuổi):
-Trong thực tế, ở độ tuổi này, tâm lý bé vẫn phụ thuộc hoàn toàn vào vòng tay chăm sóc và giáo dục của bố mẹ và anh chị trong gia đình.
-Với lứa tuổi ấu nhi: các nhà chuyên môn gọi giai đoạn tâm lý này là Premiere Enfance, bởi từ đây đứa bé bắt đầu lẫm chẩm tập đi những bước đầu đời, đưa tay sờ nắm bất cứ vật gì nằm trong tầm tay, dõi mắt khám phá những khung cảnh tương đối xa hơn và hoàn toàn mới lạ, phạm vi tiếp xúc với người khác cũng xa hơn chứ không dừng lại ở vòng tay người mẹ.
-Ngoài ra, bầu không khí tốt nhất là sự triều mến, yêu thương, hạnh phúc. Giấc ngủ của các em có thể được nâng nui bằng âm nhạc, nhất là những điệu ru của nhạc dân gian địa phương và nhạc cổ điển êm dụi của phương tây.
Giai đoạn phát triển tâm lý bé tuổi nhi đồng (3-7 tuổi):
-Bước vào giai đoạn này các nhà chuyên môn gọi là Deuxieme Enfance, bởi các em có thể được gửi vào nhà trẻ, vườn trẻ và sau đó bắt đầu với các lớp mẫu giáo.
- Việc đưa các bé đến trường, sinh hoạt tập thể giúp tiếp xúc nhiều hơn với thế giới xung quanh muôn màu muôn vẻ. Tại đây bé cũng được các cô bảo mẩu tập tành cho các em một số đức tính, thói quen và tập quán tốt.
- Ở giai đoạn này, tâm lý bé bắt đầu ý thức được rằng mình có thể cưỡng chống lại những gì mà người lớn áp đặt lên sự tự do của mình. Sau một đôi lần thành công, các em sẽ tận dụng khả năng này, sao cho có lợi nhất cho bản thân, không tâm điều đó có lợi hay có hại cho mình và người khác.
Giai đoạn phát triển tâm lý bé tuổi thiếu nhi (7-11 tuổi):
- Thiếu nhi là giai đoạn mà các nhà chuyên môn gọi là Troisieme Enfance, lứa tuổi bắt đầu theo học tiểu học.
- Các bé luôn tìm sự gần gũi, yêu thương, chiều chuộng của người lớn. Đây không phải là tội lỗi đáng lên án, mà chúng ta phải biết khéo léo hướng dẫn để giúp các bé nhận ra những lỗi của mình.
- Nếu người lớn quá khắc nghiệt hoặc lơi lỏng thiếu quan tâm, có thể gây ra cho các bé những ấn tượng lệch lạc, và làm ảnh hưởng không tốt đến tính cách tâm lý và ứng xử của bé.
- Các bé ở giai đoạn này tâm lý bé luôn tinh tưởng người lớn chúng ta tuyệt đối vì thế đừng xí gặt chúng để mắc lừa cho vui. Cũng đừng bao giờ tạo cho các bé cảm giác bị người lớn áp đặt, ăn hiếp, lấn áp, sai vặt và khống chế các bé bằng những luật lệ mà chính người lớn chưa chắc đã tuân thủ đàng hoàng.
- Các bé rất giàu trí tưởng tượng, nhiều khi rất tin vào những điều huyền ảo của những câu chuyện cổ tích thưởng được kể trong các lớp học hoặc trước lúc đi ngủ. Từ đó thêu dệt lên những giấc mơ dễ thương đến bất ngờ. Do đó nếu chúng ta biết khéo léo nương theo trí tưởng tượng và những mơ mộng hồn nhiên trong sáng, từ đó chúng ta sẽ gạn lọc đi những nét viễn vông hoặc chuyển những giấc mộng đó thành những giá trị hiện thực ở nhân cách các bé.
Giai đoạn phát triển tâm lý bé trước và sau khi sinh:
- Trong thời kì mang thai, bà mẹ tránh lo âu, thất vọng. Như thế bé ra đời mới khỏe mạnh, tâm lý bé sẽ không bị rối loạn. Nếu trong thời kỳ mang thai, người mẹ thường buồn bã, lo âu. Đứa bé sinh ra sẽ gặp phải những vấn đề tâm lý như quá hiếu động, thụ động hoặc nặng hơn có thể dẫn đến tự kỉ khá cao.
-Sau khi ra đời, các giác quan của trẻ phát triển. Cùng với hệ thần kinh, bé có thêm cơ quan khứu giác. Vì thế khi gặp mùi không thích, bé sẽ quay mặt đi. Khi ra đời, bé bị tách khỏi mẹ. Về mặt sinh học, đây là cú sốc tâm lý bé đầu tiên. Vì thế thời gian gần gũi của mẹ với bé sơ sinh là rất quang trọng, ít nhất là từ 4-6 tháng đầu đời.
Giai đoạn phát triển tâm lý bé tuổi ấu nhi (1-3 tuổi):
-Trong thực tế, ở độ tuổi này, tâm lý bé vẫn phụ thuộc hoàn toàn vào vòng tay chăm sóc và giáo dục của bố mẹ và anh chị trong gia đình.
-Với lứa tuổi ấu nhi: các nhà chuyên môn gọi giai đoạn tâm lý này là Premiere Enfance, bởi từ đây đứa bé bắt đầu lẫm chẩm tập đi những bước đầu đời, đưa tay sờ nắm bất cứ vật gì nằm trong tầm tay, dõi mắt khám phá những khung cảnh tương đối xa hơn và hoàn toàn mới lạ, phạm vi tiếp xúc với người khác cũng xa hơn chứ không dừng lại ở vòng tay người mẹ.
-Ngoài ra, bầu không khí tốt nhất là sự triều mến, yêu thương, hạnh phúc. Giấc ngủ của các em có thể được nâng nui bằng âm nhạc, nhất là những điệu ru của nhạc dân gian địa phương và nhạc cổ điển êm dụi của phương tây.
Giai đoạn phát triển tâm lý bé tuổi nhi đồng (3-7 tuổi):
-Bước vào giai đoạn này các nhà chuyên môn gọi là Deuxieme Enfance, bởi các em có thể được gửi vào nhà trẻ, vườn trẻ và sau đó bắt đầu với các lớp mẫu giáo.
- Việc đưa các bé đến trường, sinh hoạt tập thể giúp tiếp xúc nhiều hơn với thế giới xung quanh muôn màu muôn vẻ. Tại đây bé cũng được các cô bảo mẩu tập tành cho các em một số đức tính, thói quen và tập quán tốt.
- Ở giai đoạn này, tâm lý bé bắt đầu ý thức được rằng mình có thể cưỡng chống lại những gì mà người lớn áp đặt lên sự tự do của mình. Sau một đôi lần thành công, các em sẽ tận dụng khả năng này, sao cho có lợi nhất cho bản thân, không tâm điều đó có lợi hay có hại cho mình và người khác.
Giai đoạn phát triển tâm lý bé tuổi thiếu nhi (7-11 tuổi):
- Thiếu nhi là giai đoạn mà các nhà chuyên môn gọi là Troisieme Enfance, lứa tuổi bắt đầu theo học tiểu học.
- Các bé luôn tìm sự gần gũi, yêu thương, chiều chuộng của người lớn. Đây không phải là tội lỗi đáng lên án, mà chúng ta phải biết khéo léo hướng dẫn để giúp các bé nhận ra những lỗi của mình.
- Nếu người lớn quá khắc nghiệt hoặc lơi lỏng thiếu quan tâm, có thể gây ra cho các bé những ấn tượng lệch lạc, và làm ảnh hưởng không tốt đến tính cách tâm lý và ứng xử của bé.
- Các bé ở giai đoạn này tâm lý bé luôn tinh tưởng người lớn chúng ta tuyệt đối vì thế đừng xí gặt chúng để mắc lừa cho vui. Cũng đừng bao giờ tạo cho các bé cảm giác bị người lớn áp đặt, ăn hiếp, lấn áp, sai vặt và khống chế các bé bằng những luật lệ mà chính người lớn chưa chắc đã tuân thủ đàng hoàng.
- Các bé rất giàu trí tưởng tượng, nhiều khi rất tin vào những điều huyền ảo của những câu chuyện cổ tích thưởng được kể trong các lớp học hoặc trước lúc đi ngủ. Từ đó thêu dệt lên những giấc mơ dễ thương đến bất ngờ. Do đó nếu chúng ta biết khéo léo nương theo trí tưởng tượng và những mơ mộng hồn nhiên trong sáng, từ đó chúng ta sẽ gạn lọc đi những nét viễn vông hoặc chuyển những giấc mộng đó thành những giá trị hiện thực ở nhân cách các bé.
No comments: